2024/2025 Munisipale begroting goedgekeur

Die Groter Oudtshoorn se raad het Vrydag 7 Junie die aangepaste begroting goedgekeur met 17 stemme teenoor 7.

Die VF Plus, Icosa, Good en Saamstaan het teen die begroting gestem.

In die nuwe begroting gaan munisipale inkomste krimp van R953 797 000 na R938 353 000 wat ’n afname in inkomste van R15 444 000 teweegbring. Dit is weens die erfbelastingkoers wat met 12% sou daal maar nou met 15% daal. Die glyskaal vir pensioenarisse is ook aangepas.

Totale uitgawes het verminder met R2 621 000 na R956 301 000. Die uitgawes vir regskostes en advertensies is verminder. Die tekort voor oordragte en subsidies styg van R5 125 000 na R17 948 000 in die nuwe begroting.

Oudtshoorn Belastingbetalers en Inwoners Vereniging (OBIV) het in ’n mediaverklaring gesê dat die burgemeester inwoners dreig met administrasie indien die begroting nie goedgekeur sal word nie. Die wetlike aspek moet egter in ag geneem word sou enige begroting nie voor 30 Junie goedgekeur word nie, en die implikasies hiervan moet in ag geneem word.

Die wet verplig enige burgemeester om die provinsiale minister van Plaaslike Regering in kennis te stel dat die begroting nie goedgekeur word nie. Artikel 139 van die Grondwet verplig die provinsiale regering om in te gryp.

Provinsiale ingryping in plaaslike regering

  1. (4) Indien ʼn munisipaliteit ʼn verpligting ingevolge die Grondwet of wetgewing om ʼn begro-ting of inkomste genererende maatreëls goed te keur wat nodig is om aan die begroting gevolg te gee nie kan nakom nie of dit nie nakom nie, moet die betrokke provinsiale uitvoerende gesag ingryp deur enige gepaste stappe te doen om te verseker dat die begroting of daardie inkomste genererende maatreëls goedgekeur word, met inbegrip van die ontbinding van die Munisipale Raad en–

    (a) die aanstelling van ʼn administrateur totdat ʼn pas verkose Munisipale Raad verkose verklaar is; en

    (b) die goedkeuring van ʼn voorlopige begroting of inkomste genererende maatreëls om vir die voortgesette funksionering van die munisipaliteit voorsiening te maak. (Deur Heinrich Bosman)

So lyk nuwe munisipale erfbelasting vanaf 1 Julie 2024

Die erfbelasting se koers in die goedgekeurde begroting is met 15% gesny teenoor die 2023/2024 begroting. Die konsepbegroting se koers sou 12% minder gewees het.

Dit gaan beteken dat sekere belastingbetalers minder erfbelasting gaan betaal as die vorige jaar en ander gaan weer heelwat meer betaal agv die nuwe waardasies. (Deur Heinrich Bosman)

Hoe vergelyk Groter Oudtshoorn teen die ander dorpe

Vergelyk jy die erfbelasting- koerse met die ander dorpe rondom ons en jy sal sien Oudtshoorn se koers is heelwat hoër as die ander dorpe s’n.

Die groter prentjie moet egter gesien word om te verstaan hoekom die ander dorpe se koers so laag is. In tabel 2 kan mens duidelik sien dat die belastingbasis (totale eiendomwaardasie) in die ander dorpe soos Mosselbaai, George en Knysna en selfs Hessequa ver bo die van Oudtshoorn is.

Dit beteken dat hulle eiendomme se waardasies en die hoeveelheid eiendomme meer as die van Oudtshoorn is. Dit beteken dus meer inkomste vir die spesifieke munisipaliteit wat dan op die ou einde weer ’n laer erfbelastingkoers teweegbring.

’n Mens moet jou nie blind staar deur net na die erfbelastingkoers te kyk as jy vergelykings wil maak. Beaufort-Wes se koers is hoër as Oudtshoorn s’n al het hulle, hul koers met 36% laat daal vir die 2024/2025 begroting.

Dit bevestig die stelling dat hoe kleiner jou waardasiebasis, hoe hoër die koers. (Deur Heinrich Bosman)