Lees in jou eie taal!

4 Nalibali logo_black HOUi

Leer kinders om lief te wees vir lees met die hulp van die nasionale lees-vir-plesier-program, Nal’ibali. Nal’ibali is gestig deur PRAESA, ’n eenheid geassosieer met die Universiteit van Kaapstad, om
volwassenes te steun om kinders te help om lief te wees vir lees.

Ons het almal ten minste een taal wat ons die beste verstaan en waarin ons die beste kommunikeer, hoewel sommige van ons dalk meer het!

Mense gebruik verskillende name vir hierdie taal − soos “moedertaal” of “huis­taal” − maar dit is die taal wat ons eerste geleer het. Dit is die taal waarin ons dink en voel, en dit is die taal waarin ons onsself die maklikste uitdruk en waarin ons die maklikste met ander kommunikeer.

Van geboorte af hoor kinders taal om hulle. Eers verstaan hulle dit en dan begin hulle dit self gebruik. Trouens, teen die tyd dat hulle vyf jaar oud is, het kinders se briljante jong breine hulle geleer hoe om in hulle huistaal te dink en te kommunikeer. Hulle het egter steeds baie geleenthede nodig om hulle taal te hoor en te gebruik sodat hulle dit goed genoeg sal ken om toenemend moeiliker konsepte en vaardighede te leer.

Om te luister hoe iemand in jou eie taal vir jou lees, behoort nie bloot ’n lekker opsionele ekstra vir kinders te wees nie. Dit is regtig ’n noodsaaklike en kragtige aspek van die aanleer van taal en die ontwikkeling van geletterdheid. Wanneer jy gereeld vir kinders in hulle huistaal/-tale lees, gee jy hulle ’n sterk taalgrondslag wat alle vorme van leer makliker maak.

As jy nie verstaan wat jy lees nie, lees jy nie regtig nie – ongeag hoe goed jy die woorde op die bladsy kan sê! Omdat begrip die kern van lees is, moet kinders luister na stories wat in hulle huistaal gelees word. Hulle kan dan volkome op die vloei van die storie konsentreer en hoef nie te sukkel om ’n taal te verstaan wat hulle nog nie goed ken nie.

Goeie stories is vol kreatiewe taal wat ons verbeelding stimuleer en ons laat dink oor hoe om probleme op te los. Skrywers kies die woorde en frases wat hulle gebruik om die wêrelde vir hul lesers te ontsluit, sorgvuldig. Soos wat voedsame sop ons liggame voed, verskaf goeie stories heilsaamheid wat ons denke voed. Hulle inspireer kinders om in hulle huistaal, en dan later ook in ander tale, stories te leer lees.
Vir meer inligting oor lees saam met jou kinders, besoek “Tips and Topics” by www.nalibali.org of www.nalibali. mobi.

• Hierdie artikel is beskikbaar gestel deur die Nal’ibali-lees-vir-plesier-program. Vir meer wenke oor lees, leesaktiwiteite of stories om saam met jou kinders te geniet in ’n verskeidenheid Suid-Afrikaanse tale, besoek: www. nalibali.org en www.nalibli.mobi, of vind dit op Facebook en Twitter: @nalibaliSA. Nal’ibali ondersteun die Oudtshoorn Lighuis-leesklub. Maak kontak met hulle by https://www.facebook.com/ OudtshoornLighuis/